Արեգ Խաչատրյան
Լրացման փուլում է
Рубрика: Без рубрики
Ճանաչենք մեր գյուղերը
Մասնակիցներ՝ Արևմտյան դպրոցի 4-րդ դասարանցիներ
Նախագծի ժամանակահատվածը ՝ շուրջտարյա
Նպատակը և խնդիրները ՝
- ծանոթանալ գյուղական կենցաղին, սովորություններին,
- ծանոթանալ գյուղի հնավայրերին, պատմամշակութային հուշարձաններին, սրբավայրերին
- ճանաչել գյուղը, իմանալ նրա պատմությունը, անվան ծագումնաբանությունը, գյուղի մասին զրույցը, ավանդությունը
Ընթացքը ՝
Ճանաչենք մեր գյուղերը բացահայտում ենք ՀՀ գյուղերը-համայնքները, հայրենագիտության և բնագիտության արտագնա պարապմունք։
Այցելում ենք 4․2 դասարանի սովորող ՝ Սայեն Արշակյանի Գայ գյուղ։ Կիրականանցնեք քայլարշավ գյուղում, ծանոթությունների հաստատում, տեղեկությունների հավաքագրում։ Քայլքով մեկնում Ս.Սարգիս,Ս.Նշան եկեղեցի, որից հետո շրջայց սեբաստացի ծնող Ալլա Գրիգորյանի ջերմոցում, մշակվող բույսերի ծանոթացում, վարպետության դաս-գործնական աշխատանք:Նրա օգնությամբ ավելի մանրամասն կծանոթանանք ջերմոցային տնտեսության նրբություններին։
Արդյունքները ՝
Արշակունիներ
Արտաշեսյաններից հետո Հայաստանը կառավարող հաջորդ արքայատոհմը Արշակունիներն էին։ Արշակունյաց արքայատոհմը շատ նշանավոր թագավորներ է տվել. Տրդատ I, Տրդատ III Մեծ, Արշակ II, Պապ և ուրիշներ։ Ժողովուրդը նրանց մասին բազմաթիվ զրույցներ ու առասպելական պատմություններ է ստեղծել։ Երևանի փողոցներից մեկը, ի պատիվ հայ Արշակունի թագավորների, այդ պես էլ կոչվում է` Արշակունյաց պողոտա։ Արշակունյաց արքայատոհմի կառավարման ժամանակաշրջանում շատ նշանավոր գործեր են կատարվել։ Այսպես, Վաղարշակ արքան հիմնադրել է Վաղարշապատ քաղաքը/այժմյան Էջմիածինը/: Տրդատ III Մեծի օրոք Հայաստանում քրիստոնեությունը պետականորեն ընդունվեց որպես պաշտոնական կրոն։ Տրդատ Մեծի որդին` Խոսրով Կոտակը/այսպես էին անվանում կարճահասակ լինելու պատճառով/, հիմնադրեց Դվին մայրաքաղաքը: Քաղաքն այսօր չկա, բայց այդ անունով ուրիշ բնակավայրեր կան։ Նույն արքան է հիմնել նաև Խոսրովի անտառ-արգելոցը, որն այժմ կա:
Արշակունիների հզոր արքաներից է եղել Արշակ երկրորդը: Նրա մասին ժողովուրդը նույնպես ունի ավանդազրույց, որն ունի իրական հիմքեր և հապատասխանում է իրականությանը: Կապված է պարսից Շապուհ արքայի և Արշակի հանդիպման հետ: Պարսից զորեքերը ներխուժում են Հայաստան, բայց չեն կարողանում գրավել երկիրը: Շապուհը դիմում է խորամանկության, և իր մոտ է կանչում հայոց արքային: Արշակ 2-րն էլ, որպեսզի երկրին ավելի մեծ վտանգի տակ չդնի գնում է: Նրանք պայման են կապում: Բայց Պարսից արքան խիստ մտահոգության մեջ էր՝ հայոց Արշակ թագավորը հավատարիմ կմնա՞ իրեն, թե՞ ոչ։ Հայոց թագավորին փորձելու համար նա հրամայում է Հայաստանից հող ու ջուր բերել և շաղ տալ պալատական դահլիճի մի մասում, իսկ մյուսը թողնել իր բնական հատակով։ Շապուհը Արշակ թագավորի հետ զբոսնում է այդ դահլիճում։ Երբ նրանք քայլում են պարսկական հողի վրա, Արշակը խեղճանում է, տկարանում, ընդունում իր մեղավոր լինելը։ Հենց որ նրանք կանգնում են հայկական հողի վրա, Արշակը միանգամից կերպարանափոխվում է, ըմբոստանում և սպառնում վրեժխնդիր լինել իր նախնիների համար։ Այդպես մի քանի անգամ փորձելով Արշակ թագավորին՝ Շապուհը կարգադրում է փակել նրան հեռավոր Անհուշ բերդում և պահել այնտեղ մինչև կյանքի վերջը։
Արշակին հաջորդում է իր որդի Պապ թագավորը: Որը երկիրը կառավարում է շատ երիտասարդ տարիքում: Նրան հաջողվում է կարճ ժամանակամիջոցում կարգի բերել ավերված երկիրը, խուսափել պատերազմներից: Եկեղեցուց հողեր է վերցնում, տալիս զինվորականներին, հզորացնում բանակը: Սա իհարկե դուր չէր գալիս շատերին, հատկապես եկեղեցականներին ու Հռոմին: Ի վերջո նրան դավադրաբար սպանում են:
Ապրիլի հաշվետվություն
Ուրվական դարձող Երևան
Ժամանակահատված— շուրջտարյա
Մասնակիցներ — սովորողներ, դասավանդողներ, բոլոր նրանք ովքեր կցանկանան
Ուսումնա-հայրենագիտական նախագիծ
Մեզանից յուրաքանչյուրը հպարտությամբ է պատմում իր ծննդավայրի ՝ իր փոքրիկ հայրենիքի մասին։ Այդ հպարտությունը անկեղծ է քանի, որ մեր ծննդավայրի ամեն մի փողոց, բակ, շենք մեզ հարազատ է և ծանոթ։
Նախագծի նպատակ ՝
- ճանաչել- ուսումնասիրել տեղեկություններ գտնել հին Երևանի մասին(լուսանկարներ, մարդիկ, հոլովակներ-ֆիլմեր)
- Երևանի առջև դրված խնդիրներ` ճարտարապետական, աղբահանության, խիտ բնակեցման
- քաղաքի հին ու նոր բնակիչները. հարցազրույցներ երևանցիների հետ` բակերում, թաղերում…
- քայլք, զբոսանք ֆոտո-կինո նկարահանում Երևանի հին թաղամասերում, փողոցներում
- բացահայտել հին վերանվանված փողոցներ, թաղամասեր, շենքեր, հուշարձաններ
- ուրվական դարձող քաղաքի ապագան` հարցազրույցներ հին ու նոր քաղաքի մասին
Նախագծի խնդիրը ՝
- ուսումնասիրում ենք երևանյան փողոցները.
- զարգացնել ճամփորդական հմտությունները
Նախագծի ընթացքը ՝
Ցանկացողների հետ կիրականացնենք քայլք Երևանի հին թաղամասերով՝
- Ֆիրդուսի փողոց
- Բուզանդի փողոց
- Արամի փողոց
- Կոնդ
- ․․․․․․ Նախապատրաստում` համացանցային որոնումներ, թաղամասի որոշում, քայլքի հաշվարկում, երթուղու գծում, մասնակիցների ճշտում, որոնողական աշխատանք բլոգներում։
Անհրաժեշտ իրեր` ուսապարկ, ջուր, բրդուճներ, հեռախոս` լուսանկարելու և ձայնագրելու հնարավորությամբ
Ճանապարհի նկարագրություն.
Առաջին քայլքը կկատարենք Տիգրան Մեծ պողոտայից — դեպի Հանրապետության Հրապարակի հարևանությամբ գտնվող 33-րդ թաղամաս Ֆիրդուսի փողոց։
Որոնողական աշխատանք Ֆիրդուս թաղամասի մասին
- համացանցից
- տանը՝ ծնողներից, բարեկամներից
Տեղեկություն Ֆիրդուս թաղամասի մասին․
Երևանի կենտրոնում գտնվող Ֆիրդուսի թաղամասի տարածքը քաղաքի պահպանված հնագույն թաղամասերից է։Այն քաղաքի կենտրոնի վերջին հին թաղամասերից է։ Այդտեղ ձևավորված շուկան, անկանոն կառույցները փակել էին այստեղ պահպանված եզակի կառույցներն ու շենքերը, որոնց մեջ կային Հին Երևանի իրական կերպարը խորհրդանշող շենքեր։
Մանրամասները ՝ տեսանյութում
Արդյունքների ամփոփում ՝
- ամփոփիչ աշխատանքային փաթեթ բլոգում
- տեսանյութերի ու պատումների- ֆոտոշարքերի տեսքով
Ապրիլի 10-ից -14-ի աշխատակարգ
Երկուշաբթի
13:35 -14։20 Ռոդարիական խառնաշփոթ
14։20-14։35 Ճաշ
14։35 -16։10 Բակային խաղեր
16։10 — 16։30 Դասասենյակի մաքրում և օդափոխում
16։30-17։00 Տուն ճանապարհում
Զատկի ծես
Հայոց տոների շարքում Զատիկը բնության զարթոնքը խորհրդանշող ամենասիրված ու ամենամեծ տոնն է: Կատարվում է գարնանային գիշերահավասարից հետո եկող առաջին կիրակին:Զատիկը համարվում է հինգ տաղավար տոներից մեկը: Զատիկ բառը «հատանել»` զատել կամ բաժանել կամ էլ անջատել, բայից/գործողություն/ է առաջացել: «Զատիկ» նշանակում է զատում, բաժանում, հեռացում մեղքերից և իր վերջնական տեսքով` վերադարձ առ Աստված: Զատկի տոնին մարդիկ մատաղ են արել ու բաժանել:
Զատիկը հեթանոսական տոն
Ըստ ենթադրությունների, սկզբնական շրջանում Հայաստանում Զատիկը եղել է անշարժ տոն և համընկել է մարտի 21-ի գիշերահավասար օրվա հետ՝ գիշեր-ցերեկն իրարից տարբերելու իմաստով:
Հետագայում, կապվելով լուսնային օրացույցի հետ, դառնում է շարժական և տոնվում Վահագնի ծնունդից հետո առաջին լիալուսնին հաջորդող օրը: Արդեն իսկ փետրվարի վերջին օրը, լույս մարտի մեկի կեսգիշերին, ընտանիքներում ամեն մեկը մի-մի փայտ վերցրած` խփել է տան պատերին, հատակին` ձայնակցելով.
-Շվոտը դուրս, մարտը` ներս: Այսպես վտարվել է փետրվարը` ձմռան վերջին ամիսը, և հալածվել է ձմռան ընթացքում տներում բույն դրած չարը (Շվոտ): Հայերն այդ օրը սկսում են իրենց գարնանային վարուցանքը, իսկ մանուկները գունավոր ձվերը ձեռքներին երգում-պարում են ու ձվախաղ անում: Զատկի առթիվ ընդունված էր տներում Կենաց ծառ (այսինքն` կյանքի ծառ) զարդարել: Ավանդության համաձայն, մի ժամանակ Արարատում, բարձր լեռների կատարին բույն դրած Հազարան Հավքը , որ գիշերները ճառագում էր, իսկ ցերեկները Արևի ճառագայթների հետ միացնում իր շողերը, երգում և բազմագույն ձվեր էր ածում` անընդհատ նորոգելով Արարատ աշխարհի գույների թարմությունը, իսկ Անահիտ աստվածուհին դրանք շաղ էր տալիս ողջ Արարատով մեկ, որպեսզի հողն էլ դրանց նման բազմագույն պտուղներ տա: (Ս. Կակոսյան)
Զատիկը` քրիստոնեական տոն
Ս. Հարության տոնին նախորդ օրը երեկոյան եկեղեցիներում մատուցվում է Ճրագալույցի Ս. Պատարագ: Այդ օրվանից հավատացյալները միմյանց ողջունում են `Քրիստոս յարեաւ ի մեռելոց ավետիսով, պատասխանն է` Օրհնեալ է Յարութիւնը Քրիստոսի։ Իսկ կարմիր գույնը խորհրդանշում է Հիսուսի արյունը՝ խաչվելուց: Ձուն կարմիր ներկելու մասին `«Միայն Զատիկին ենք ձուն կարմիր ներկում, որովհետև ձուն օրինակ է աշխարհի, և, ինչպես իմաստուններն են ասում` դրսի կեղևը նման է երկնքին, թաղանթը` օդին, սպիտակուցը` ջրին, դեղնուցն էլ երկիրն է»:Եվ մենք կարմիր ձուն մեր ձեռքերի մեջ առնելով` հռչակում ենք մեր փրկությունը։ Զատիկը նաև տնօրհնեքի օր էր: :Օրհնվում էր բարիքը` ապահովելով տարվա լիությունը:
Սուրբ Հարության տոնին առաջներում մատաղ էին անում: Զատիկի խոհանոց՝
Զատկի սեղանին սովորաբար դրվում էր ձու, ձուկ, չամչով փլավ, տապակած կանաչի:
Պարտադիր ուտեստներից մեկն էլ ձուկն է` խաշած կամ տապակած վիճակում և կարմիր գինին:
«Ճանաչենք այցելելով»
Մասնակիցներ՝ 4-րդ դասարանցիներ
Նպատակը՝
- հայրենաճանաչություն
- ծանոթացում հայ հեթանոսական աստվածների հետ
- ճամփորդություն Գառնիի հեթանոսական տաճար։
Ընթացք՝
- Սովորողների հետ ծանոթանում ենք Դիցաբանության և Հայ հեթանոսական աստվածների հետ։
- Հայրենագիտության դասերի ընթացքում քննարկում ենք Առասպել հայոց աստվածների տված շնորհների ,հայ և հեթանոսական աստվածներին մասին։
- Դիտում ենք հետևյալ մուլտֆիլմը
առանձնացնում, համեմատում-գտնում հայ աստվածներին ու հունական աստվածներին, որոնք են համընկնում։ - Նախագծի ավարտին ճամփորդում ենք դեպի . Չարենցի կամար, Գեղարդի վանք, Գառնիի տաճար, Քարերի սիմֆոնիա, միակ պահպանված հեթանոսական տաճարը տեսնելու։
Նախաճամփորդական.
- իմանան այցելվող վայրերի աշխարհագրական դիրքը, գտնվելու վայրը
- ուսումնասիրեն Գառնու տաճարի պատմությունը. ո՞ր Աստծուն է նվիրված, քանի՞ սյուն ունի, և ի՞նչ է խորհրդանշում սյուների թիվը, քանի՞ աստիճան ունի, քանի՞ սմ-անոց են դրանք, տարածքում ի՞նչ շինություններ կան
- հավաքեն տեղեկություն քարերի սիմֆոնիայի մասին
Տեղեկությունները սովորողների բլոգներում՝
Ճամփորդությամբ ուսուցում. Չարենցի կամար, Գեղարդի վանք, Գառնիի տաճար, Քարերի սիմֆոնիա
Ճամփորդության վայր՝ Կոտայքի մարզ, այցելվող վայրեր՝ Չարենցի կամար, Գեղարդի վանք, Գառնիի տաճար, Գառնիի քարերի սիմֆոնիա, Ազատի կիրճ:
Ճամփորդության օր, ժամ՝ ապրիլի 8, մեկնում՝ Սուրբ Երրորդություն եկեղեցու բակից, ժամը՝ 10:00 , վերադարձ՝ 16:00, Սուրբ Երրորդություն եկեղեցու բակ
Ճամփորդության համակարգող ուսուցիչներ՝Անի Ենգոյան, Սոնա Սարգսյան
Նպատակը՝ Ճամփորդությամբ ուսուցում. հայրենագիտության արտագնա պարապմունք: Ամփոփում ենք «Ճանաչենք այցելելով» նախագիծը, որը մինչև ճամփորդությունը ուսումնասիրել ենք, հետազոտել:
Արևմտյան դպրոցի 4․2 դասարանի սովորողներ
Նախագիծ՝ «Ճանաչենք այցելելով»
Ընթացք՝ Մինչև ճամփորդությունը ուսումնասիրում ենք, տեղեկություններ ենք որոնում, հավաքում բլոգներում այցելվող վայերի, այդ օրվա եղանակի, ՀՀ օգտակար հանածոների, բնական հուշարձանների մասին:վայելում ենք կամարից բացվող տեսարանը, լուսանկարում ենք:
Գառնիի տաճար, ծանոթացում, հեթանոսական մշակույթի միակ օրինակի ուսումնասիրություն:
Քայլարշավ Ազատի կիրճով, քարերի սիմֆոնիայով, բազալտե բնական հուշարձանի ուսումնասիրություն, Ազատ գետի դիտարկում, ջրի հոսքը, գետի ներկայիս էկոլոգիական վիճակի արձանագրում, դիտարկում: Գեղարդի ժայռափոր վանքի ուսումնասիրություն, ուսումնական պատարագից հատվածների կատարում:
Արդյունք՝ սովորողները կհամալրեն իրենց գիտելիքները ՀՀ ևս մեկ մարզի տեսարժան վայրերի մասին տեղեկություններով սեփական աչքով տեսնելով, ուսումնասիրելով դրանք:
Ամփոփումը ՝ բլոգներում ճամփորդապատումների տեսքով
Ճանապարհ՝ Երևան-Կոտայքի մարզ-Ջրվեժ-Ողջաբերդ- Չարենցի կամար-Գառնու տաճար-Գողթ-Գեղարդի վանք
Կանգառներ— 1. Ողջաբերդ, Չարենցի կամարի մոտ— 30ր՝ ձոն Արարատին, կարդում ենք Ե. Չարենցի «Ես իմ անուշ Հայաստանի» բանաստեղծությունը, լուսանկարչական պլեներ:
2. Գեղարդի վանք— որմնախորշերի ուսումնասիրություն, քայլք վանքի տարածքում, Ազատ գետի դիտարկում վանքի բակից, ուսումնական պատարագից շարականների կատարում՝ «Հայր մեր…», «Առավօտ լուսօ», «Մանուկների աղոթք», « Սուրբ Աստված», «Տեր ողորմեա…»
3. Գառնիի տաճար-Ազատի կիրճ, Քարերի սիմֆոնիա քայլքով, հին բաղնիքի ուսումնասիրություն, տաճարի տարածքի ուսումնասիրություն, հին ուրարտական շրջանի քարե արձանագրության որոնում, քայլքով Քարերի սիմֆոնիայի տարածք, Ազատ գետի մոտ: Բնական հուշարձանի ուսումնասիրություն:
Եղանակը՝ ըստ mes.am-ի
Վարորդ՝ Գագիկ Հակոբյան, 094 75 36 02
Մեքենա՝ Մերսեդես սպրինտեր 79GH799
Յուր սովորող-2000 դրամ ( երթուղի և Գառնու տաճարի մուտքավճար)
Անհրաժեշտ իրեր՝
- ուսապարկ
- օրապահիկ բրդուճներ՝ առանց նրբերշիկի, երշիկի, միրգ, թարմ բանջարեղեն
- բնական հյութ, թեյ թերմոսով
- ախտահանիչ միջոց, թաց և չոր անձեռոցիկ
- անհատական դեղատուփիկ
- սմարթ հեռախոս
- հեռադիտակ, կողմնացույց
Մասնակիցներ՝
- Գագիկ Թադևոսյան
- Ալբերտ Կարապետյան
- Սուրեն Իվանյան
- Արփի Ալվանդյան
- Արևիկ Յուզբաշյան
- Վարդ Մուրադյան
- Արայիկ Գասպարյան
- Արմեն Ավետիսյան
- Ալիս Հովհաննիսյան
- Էլինա Դաշյան
- Էմիլիա Պապայան
- Հայկ Գրիգորյան
- Ալեն Սիմոնյան
- Սայեն Արշակյան
- Ադրիանա Գալստյան
- Դավիթ Գյուլնազարյան
- Ալեքս Հարությունյան
- Արման Հարությունյան
- Տաիսիա Առաքելյան
- Լիլի Խալաթյան- Սոնա Սարգսյանի աղջիկը
Մարտի 13-17
Երկուշաբթի
13:35 -14։20 Ինքնակրթություն
14։20-14։35 Ճաշ
14։35 -16։10
16։10 — 16։30 Դասասենյակի մաքրում և օդափոխում
16։30-17։00 Տուն ճանապարհում
Читать далее «Մարտի 13-17»Մարտի 6-10-ի աշխատակարգ
Երկուշաբթի
13:35 -14։20 Ինքնակրթություն
14։20-15։00 Ճաշ
15։00- 16։10 «Ձոն» նախագիծ
16։10 — 16։30 Միջավայրի խնամք, բույսերի խնամք, դասասենյակի մաքրում և օդափոխում
16։30-17։00 Տուն ճանապարհում
Երեքշաբթի
14։20-15։00 Ճաշ
15։00-15։45Էլեկտրոնային բացիկներ
15։45- 16։10 Ինքնակրթություն
16։10 — 16։30 Դասասենյակի մաքրում և օդափոխում
16։30-17։00 Տուն ճանապարհում
Հինգշաբթի
14։20-15։00 Ճաշ
15։00- 16։10 Հանգիստ, տրամաբանական խաղեր
16։10 — 16։30 Դասասենյակի մաքրում և օդափոխում
16։30-17։00 Տուն ճանապարհում
Ուրբաթ
13:35 -14։20 Այց Ագարակ
14։20-15։00 Ճաշ
15։00- 16։10 Ինքնակրթություն
16։10 — 16։30 Միջավայրի խնամք, բույսերի խնամք, դասասենյակի մաքրում և օդափոխում
Մարտի նախագծեր
Ճամփորդություն Գառնիի տաճար, Գեղարդի վանք
